المسعودي ( مترجم : م . ابو القاسم پاينده )

34

التنبيه والإشراف ( فارسي )

ذكر تقسيم اقليم‌ها بر هفت ستاره كه پنج ستاره و دو نير است اقليم‌ها را بر ستارگان به ترتيب هفتگانه به ترتيبى كه در فلك جاى دارد تقسيم كرده‌اند : اقليم اول از زحل است كه به فارسى كيوان است و برج آن جدى و دلو است ، اقليم دوم از مشترى است كه به فارسى اورمزد است و برج آن قوس و حوت است ، اقليم سوم از مريخ است كه به فارسى بهرام است و برج آن حمل و عقرب است ، اقليم چهارم از خورشيد است كه به فارسى خرشاد است و از جملهء نامهاى آن آفتاب است و برج آن اسد است ، اقليم پنجم از زهره است كه به فارسى آناهيد است و برج آن ثور و ميزان است ، اقليم ششم از عطارد است كه به فارسى تير است و برج آن سرطان است . نام اقليم به فارسى كشور است و نام فلك سپهر است و اين به فارسى قديم است و به فارسى كنونى حايدان است . مسعودى گويد : در آن چه گفتيم ميان حكيمان ملل از ايرانى و يونانى و رومى و هندى و كلدانى و ديگران اختلاف است و آنچه گفتيم از همه معروفتر است و شرح آن را با اختلافى كه دربارهء نسبت بروج دوازده‌گانه با هفت اقليم هست و اختلاف دربارهء تأثير ستارگان هفتگانه در آراء و عقايد و نواحى و آفاق